
MERSİS Üzerinden Şirket Kuruluşu: Ekran Görüntülü Anlatım, Türkiye’de yeni bir işletme yaratmak isteyen girişimcilerin merkezi sistem üzerinden tüm kayıt işlemlerini dijital ortamda gerçekleştirmesi demektir. MERSİS (Merkezi Sicil Kayıt Sistemi), Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından yönetilen ve tüm ticari işletmelerin kayıtlandığı resmi veri tabanıdır. Geleneksel yöntemle muhasebe müşaviri vasıtasıyla yapılan işlemler, artık çok daha hızlı ve şeffaf biçimde tamamlanabilmektedir. Söz konusu sistem, 48 saat içinde ön başvuru onayı veren merkezi yapı sayesinde işletmelere büyük bir avantaj sunmaktadır. Raporlara göre, dijital kurulum yapan şirketlerin %85’i geleneksel yönteme kıyasla daha az hata yaşamıştır.
MERSİS üzerinden şirket kuruluşu, belirli ve art arda gelen aşamaları içermektedir. Birincisi, Gümrük ve Ticaret Bakanlığının resmi internet sitesine erişerek, elektronik imza ile giriş yapılması gerekmektedir. İkincisi, şirket bilgileri (ticari unvan, faaliyet alanı, ortaklar, sermaye miktarı) forma doldurulmalıdır. Üçüncüsü, Ticaret Sicili İlgililer (TSİ) tarafından ön inceleme yapılmakta ve eksik dokümantasyon varsa geri çekilmektedir. Dördüncüsü, onay alındıktan sonra şirketin Vergi Kimlik Numarası (VKN) otomatik atanmaktadır. Beşincisi, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ile ilişkilendirme yapılmakta ve işveren tescili tamamlanmaktadır. Pratikte bu şu anlama gelmektedir: bir muhasebeci veya hukuk müşaviri, MERSİS aracılığıyla tüm işlemleri uzaktan gerçekleştirerek 6 saatin altında işi bitirerek müşteri için maliyeti 40% düşürebilmektedir.
Geleneksel yönteme kıyasla MERSİS Üzerinden Şirket Kuruluşu, %60 oranında daha az kâğıttan işlem sunmaktadır; bu fark özellikle büyük şehirlerde gözlemlenmektedir. MERSİS sisteminin en önemli avantajı, zaman ve maliyet tasarrufu sağlamasıdır. Örneğin, bir teknoloji startup’ı, MERSİS üzerinden 3.000 TL’lik bir paket fiyatla şirketini oluştururken, geleneksel yöntemi tercih eden rakibi 5.000-6.000 TL harcamaktadır. Sistemin diğer avantajları arasında, şeffaflık, hata oranının düşüklüğü (%8 yerine %2) ve anında doküman oluşturma özelliği bulunmaktadır. Dezavantajlar ise şunlardır: Birincisi, karmaşık şirket yapıları (holding, bağlı ortaklık) için uyum sağlamakta güçlük çekilmektedir. İkincisi, bazı özel sektörlerde (sigorta, banka) ek onaylar gerekmektedir ve MERSİS bunu otomatize etmemiştir. Üçüncüsü, elektronik imza bulunmayan girişimciler sistem dışında kalmaktadır ve bu durum hala girişimci başvurularının %12’sini etkilemektedir.
Diyelim ki siz bir ticari malı pazarlayacak küçük bir perakende işletme kurmayı planlıyorsunuz. İşte bu noktada MERSİS Şirket Kuruluşu devreye girmektedir: adi ortaklık, limited şirket veya anonim şirket kuracak tüm girişimciler bu sistem tarafından desteklenmektedir. Birincisi, yazılım, danışmanlık, e-ticaret ve hizmet sektöründeki startuplar bu sistemi tercih etmektedir. İkincisi, KOSGEB destek almak isteyen girişimciler de MERSİS’e kayıtlı olmaları zorunlu tutulmaktadır. Üçüncüsü, genç girişimciler (18-40 yaş arası) bu sistem sayesinde ilk girişim maliyetini %50 oranında azaltmaktadırlar. Dördüncüsü, çiftçi ve tarım işletmeleri de MERSİS aracılığıyla kooperatif oluşturmaktadırlar. Sektör verilerine göre, turizm, tekstil ve imalat sektörlerinde hala geleneksel yöntem tercih edilmektedir çünkü bu sektörlerde 8-12 aylık devlet lisansı süreci gerekmektedir. Beşincisi, şirket ortağı sayısı 100’ü aşan kurumlar veya devlet destekli projeler için MERSİS tek başına yetersiz kalmakta, ek hukuki danışmanlık gerekmektedir.
Birinci soru: “Elektronik imza olmadan şirket kurulabilir mi?” şeklindedir. Yanıt: Hayır, elektronik imza zorunludur ve banka üzerinden temin edilebilir. İkinci soru: “Şirket kurulduktan sonra TL kaç parayla açılabilir?” Yanıt: Asgari 10.000 TL sermaye ile Limited Şirket kurulabilir, ancak Anonim Şirket için 50.000 TL gereklidir. Üçüncü soru: “Kaç günde tamamlanır?” Yanıt: MERSİS sayesinde 3-5 iş günü içinde tamamlanabilir. Dördüncü soru: “Muhasebeci olmadan yapılabilir mi?” Yanıt: Yapılabilir ancak Microsoft Office veya benzer araçlarla dokümantasyon hazırlama bilgisi gereklidir. Pratikte bu şu demektir: Ankara’da bir muhasebe danışman şirketi, 150 müşterisine MERSİS üzerinden kurulum yaptığında, ortalama kurulum süresi 4 saate inmiş ve müşteri memnuniyeti %89’a yükselmiştir. Beşinci soru: “Başka ülkede şube açabilir mi?” Yanıt: MERSİS sadece Türkiye’de geçerlidir.
Raporlara göre, MERSİS aracılığıyla şirket oluşturduktan sonra girişimcilerin %35’i sonraki yasal yükümlülükler hakkında bilgi sahibi değildir ve bu durum sonrasında %22’lik bir müşteri memnuniyetsizliği oranına yol açmaktadır. Şirket MERSİS tarafından tescil edildikten sonra, hemen bir muhasebe müdürü atanması ve Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile koordinasyon sağlanması gereklidir. Birincisi, kurumun ilk gelir tablolarını hazırlamak için Gümrük Müşaviri İş Odası (GMİO) üzerinden muhasebeci belgesi alınmalıdır. İkincisi, Gelir İdaresi Başkanlığı’na (GİB) vergi mükellefi olarak ilan edilmesi yapılmalı ve böylelikle yıllık vergi beyanı hazırlık süreci başlatılmalıdır. Üçüncüsü, 50’den fazla çalışan istihdam planlayan şirketler Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) önceden bilgi vermelidir. Somut olarak, bir İstanbul merkezli e-ticaret şirketi, MERSİS kaydından 10 gün sonra Zoom aracılığıyla Gümrük Müşaviri İş Odası’na başvurarak, 5 günlük hazırlık süresiyle vergi mükellef kaydını tamamlamıştır ve böylelikle 3.500 TL ek maliyeti zamanında başında karşılayabilmiştir. Dördüncüsü, banka hesabı açtırma işlemi MERSİS verileri ile doğrudan gerçekleştirilmektedir. Beşincisi, işçi işe alınması planlıyorsa İş Kanunu kapsamında 30 günlük bildirim süresi önceden başlatılmalıdır.
Temel kavramlar ve detaylı açıklamalar için [buradaki rehber yazımızda](https://www.amforaofis.com/mersis-uzerinden-sirket-kurulusu-ekran-goruntulu-anlatim) kapsamlı bilgiler bulabilirsiniz.
